اصلاح نظام بانکی و مالیاتی پیش نیاز جهش تولید


28 اردیبهشت 1399 - 17:09
1308fbd722
حسین راغفر، استاد اقتصاد دانشگاه الزهرا

تولید به پیش نیازهایی نیازمند است که این موارد در داخل کشور ما فراهم نیست بنابراین باید دید صاحبان سرمایه وقتی تصمیم می‌گیرند که منابع خود را در شرایط کنونی سرمایه گذاری کنند در کجا این کار را انجام می‌دهند؟ آیا در تولید یا در فعالیت‌های پرسود سرمایه گذاری می‌کنند؟

این فعالیت‌های پرسود در داخل کشور غالبا فعالیت‌ها سفته بازی، سوداگری، ورود به بورس، خرید و فروش ارز و سکه در روزهای اخیر یا ورود به بازار مسکن برای خرید و فروش زمین است. این فعالیت‌های پرسود، بدون دردسر و بدون پرداخت مالیات است.  

در چنین شرایطی هرکسی منابعی داشته باشد سعی می‌کند وارد این دسته از فعالیت‌ها شود که پرسود و زود بازده است شود در واقع  این اقتصاد دچار یک بیماری است و تا زمانی که این بیماری حل نشود هیچ تولید و جهش تولیدی صورت نمی‌گیرد و آنچه که در این سال‌ها رخ داده تقویت این دسته از فعالیت‌ها بوده، سرمایه گذاری‌های اساسی در کشور صورت نگرفته و با حجم منابع بزرگی که وارد همین فعایت‌های سفته بازی و سوداگری شده ما قادر به خلق شغل به اندازه کافی نبودیم به خصوص در این سال‌های اخیر که حجم سرمایه گذاری به شدت کاهش پیدا کرده است.

اینکه سرمایه گذاری در چه زمینه‌ای باشد نیز باید مورد توجه قرار گیرد زیرا وقتی سرمایه گذاری در فعالیت‌های تولید کالاهای مونتاژ یا کالاهای مصرفی و لوکس انجام شود موجب جهش تولید به معنای واقعی نخواهد شد. تولید همواره یک فعالیت پرهزینه بوده و غالبا منابع به سمت فعالیت‌های سوداگری که پرسود است سوق پیدا می‌کند و برای اینکه این اتفاق متوقف شود باید نظام‌های پولی و مالیاتی فعال‌تر باشند و جهت گیری آن‌ها تغییر کند.

نظام بانکی و نظام مالیاتی همواره در خدمت فعالیت‌های سوداگری بوده‌اند و آن را تغذیه می‌کردند بنابراین مسئله این است که آیا بدون تغییر جهت‌های اساسی نهادهای اصلی در اقتصاد کشور می‌توانیم به نتایجی که تولید را حمایت کرده و در نهایت موجب جهش تولید شود دست یابیم؟  این هدف محقق نمی‌شود زیرا باید ابتدا الزامات تولید و جهش تولید را فراهم کرد و در این رابطه تغییراتی در نظام بانکی صورت گیرد.  خود بانک‌ها نیز یکی از عوامل اصلی دامنه زدن به این فعالیت‌های سوداگری هستند. بانک‌ها منابع خود را وارد این دسته از فعالیت‌ها کرده‌اند تا با توجه به مشکلات مالی که دارند از این دسته از فعالیت‌ها پول بسازند.  

بنابراین اصلاح نظام بانکی و نظام مالیاتی که هر دو در خدمت فعالیت‌های سوداگری هستند لازم می‌شود. باید از این دسته فعالیت‌های نامولد مالیات گرفته شود و درآمد آن را وارد چرخه اقتصاد کشور کنند تا از این طریق بودجه تامین مالی شود نه اینکه بودجه وابسته به فروش نفت و درآمدهای نفتی باشد البته به نظر می‌رسد حداقل تا سال‌های آینده با رفع تحریم‌ها بودجه را نمی‌شود با درآمد نفت تامین مالی کرد.

 نظام مالیاتی کشور باید تغییر کند همین حالا در کمتر از دو ماه یعنی از فروردین 99 بالغ بر 500 هزار میلیارد تومان درآمد در بازار سهام ایجاد شده و یک ریال مالیات هم نمی‌پردازند در صورتی که اگر از این درآمدها 20 درصد مالیات اخذ شود 100 هزار میلیارد تومان منابع برای دولت تامین خواهد شد اما به دلایل مختلفی این کار انجام نمی‌شود بنابراین اگر این روندی که تاکنون در کشور بوده ادامه پیدا کند جهش تولیدی صورت نخواهد گرفت.

حسین راغفر، استاد اقتصاد دانشگاه الزهرا

پایگاه خبری مشهد فوری (mashhadfori.com)

1308fbd722
28 اردیبهشت 1399 - 17:09

تولید به پیش نیازهایی نیازمند است که این موارد در داخل کشور ما فراهم نیست بنابراین باید دید صاحبان سرمایه وقتی تصمیم می‌گیرند که منابع خود را در شرایط کنونی سرمایه گذاری کنند در کجا این کار را انجام می‌دهند؟ آیا در تولید یا در فعالیت‌های پرسود سرمایه گذاری می‌کنند؟

این فعالیت‌های پرسود در داخل کشور غالبا فعالیت‌ها سفته بازی، سوداگری، ورود به بورس، خرید و فروش ارز و سکه در روزهای اخیر یا ورود به بازار مسکن برای خرید و فروش زمین است. این فعالیت‌های پرسود، بدون دردسر و بدون پرداخت مالیات است.  

در چنین شرایطی هرکسی منابعی داشته باشد سعی می‌کند وارد این دسته از فعالیت‌ها شود که پرسود و زود بازده است شود در واقع  این اقتصاد دچار یک بیماری است و تا زمانی که این بیماری حل نشود هیچ تولید و جهش تولیدی صورت نمی‌گیرد و آنچه که در این سال‌ها رخ داده تقویت این دسته از فعالیت‌ها بوده، سرمایه گذاری‌های اساسی در کشور صورت نگرفته و با حجم منابع بزرگی که وارد همین فعایت‌های سفته بازی و سوداگری شده ما قادر به خلق شغل به اندازه کافی نبودیم به خصوص در این سال‌های اخیر که حجم سرمایه گذاری به شدت کاهش پیدا کرده است.

اینکه سرمایه گذاری در چه زمینه‌ای باشد نیز باید مورد توجه قرار گیرد زیرا وقتی سرمایه گذاری در فعالیت‌های تولید کالاهای مونتاژ یا کالاهای مصرفی و لوکس انجام شود موجب جهش تولید به معنای واقعی نخواهد شد. تولید همواره یک فعالیت پرهزینه بوده و غالبا منابع به سمت فعالیت‌های سوداگری که پرسود است سوق پیدا می‌کند و برای اینکه این اتفاق متوقف شود باید نظام‌های پولی و مالیاتی فعال‌تر باشند و جهت گیری آن‌ها تغییر کند.

نظام بانکی و نظام مالیاتی همواره در خدمت فعالیت‌های سوداگری بوده‌اند و آن را تغذیه می‌کردند بنابراین مسئله این است که آیا بدون تغییر جهت‌های اساسی نهادهای اصلی در اقتصاد کشور می‌توانیم به نتایجی که تولید را حمایت کرده و در نهایت موجب جهش تولید شود دست یابیم؟  این هدف محقق نمی‌شود زیرا باید ابتدا الزامات تولید و جهش تولید را فراهم کرد و در این رابطه تغییراتی در نظام بانکی صورت گیرد.  خود بانک‌ها نیز یکی از عوامل اصلی دامنه زدن به این فعالیت‌های سوداگری هستند. بانک‌ها منابع خود را وارد این دسته از فعالیت‌ها کرده‌اند تا با توجه به مشکلات مالی که دارند از این دسته از فعالیت‌ها پول بسازند.  

بنابراین اصلاح نظام بانکی و نظام مالیاتی که هر دو در خدمت فعالیت‌های سوداگری هستند لازم می‌شود. باید از این دسته فعالیت‌های نامولد مالیات گرفته شود و درآمد آن را وارد چرخه اقتصاد کشور کنند تا از این طریق بودجه تامین مالی شود نه اینکه بودجه وابسته به فروش نفت و درآمدهای نفتی باشد البته به نظر می‌رسد حداقل تا سال‌های آینده با رفع تحریم‌ها بودجه را نمی‌شود با درآمد نفت تامین مالی کرد.

 نظام مالیاتی کشور باید تغییر کند همین حالا در کمتر از دو ماه یعنی از فروردین 99 بالغ بر 500 هزار میلیارد تومان درآمد در بازار سهام ایجاد شده و یک ریال مالیات هم نمی‌پردازند در صورتی که اگر از این درآمدها 20 درصد مالیات اخذ شود 100 هزار میلیارد تومان منابع برای دولت تامین خواهد شد اما به دلایل مختلفی این کار انجام نمی‌شود بنابراین اگر این روندی که تاکنون در کشور بوده ادامه پیدا کند جهش تولیدی صورت نخواهد گرفت.

منبع: مشهد فوری